Jeśli zgromadziliśmy spore oszczędności i chcielibyśmy wybudować sobie wymarzony od wielu lat dom, to pierwszą rzeczą jaką musimy zrobić jest znalezienie działki pod ten dom, czyli działki budowlanej - takiej, która jest położona w odpowiednim terenie. Możemy przeglądać ogłoszenie w prasie, albo skorzystać z biura pośrednictwa nieruchomości. Lokalizacja jest ważna, bo i o uzbrojenie terenu chodzi i o resztę infrastruktury. Miejsce przyszłego życia wybiera się starannie i z rozmysłem przeważnie, nie na chybcika. Czasem brak działki odwleka o bardzo długo budowę domu, gdyż nie ma nic co by nam odpowiadało, ale to już siła wyższa - tego problemu nie uda się przeskoczyć. Powiedzmy, że w wyniku korzystnego splotu sytuacji mamy już na oku działkę. Trzeba sprawdzić kilka faktów jej dotyczących. Możemy polegać na uczciwości sprzedającego, czy agenta nieruchomości, ale może lepiej samemu_? Jeśli mamy jakiekolwiek wątpliwości co do informacji jakich udziela nam agent czy właściciel możemy sami sprawdzić to, co jest najważniejsze w tej sprawie, a więc przeznaczenie terenu, stan prawny i infrastrukturę terenu. Działka budowlana to działka, która jest położona w terenach przeznaczonych w planie szczegółowym zagospodarowania przestrzennego miasta lub gminy pod budownictwo. Przed sfinalizowaniem kupna przez sporządzenie aktu notarialnego u notariusza, powinno się sprawdzić urzędzie miasta czy gminy czy nieruchomość, którą mamy zamiar kupić jest położona w terenach przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe. Czasem działka położona obok rządka domów nie jest przeznaczona pod zabudowę, bo teren budowlany kończy się przed nią, albo jest przeznaczona pod budowę, ale nie budynków budownictwa mieszkaniowego, ale np. przemysłowo-produkcyjnego, więc dom mieszkalny stanąć tam nie może. Są mi znane takie przypadki. Zawsze warto sprawdzić zanim się wyłoży pieniądze, czy jest tak, jak mówi sprzedający i jak sami sobie życzymy. Planu zagospodarowania szuka się w wydziałach architektury, urbanistyki, planowania przestrzennego, nazwy wydziałów w poszczególnych gminach nie są sztywne, więc nie podaję dokładnej nazwy, ale jeśli występuje słowo architektura, urbanistyka, planowanie, to tam najprawdopodobniej znajduje się taki plan. Żeby sprawdzić położenie działki w tym planie należy znać jej numer geodezyjny lub/i adres jej położenia. Jeśli wiemy, że jest dla tej nieruchomości prowadzona księga wieczysta, to należałoby wybrać się do sądu, poprosić o tę księgę (musimy koniecznie znać jej numer) i obejrzeć dział III i IV, gdyż tam jest miejsce na zapisy dotyczące wierzytelności, obciążeń i hipoteki. Sąd udostępnia księgę do wglądu na prośbę osób także takich, które mają interes prawny, nie tylko właścicielowi, więc księga zostanie nam udostępniona przeważnie w czasie kilku dni od złożenia pisemnego wniosku. W czasie przeglądania księgi czytamy wpisy. Księga zawiera 4 działy, z których przeważnie 2 pierwsze posiadają wpisy, bo jest tam miejsce na wpisanie jaka to nieruchomość, gdzie położona, jaką ma powierzchnię i kto jest jej właścicielem. W dziale III i IV są miejsca na wpisanie wierzytelności i obciążeń oraz hipoteki, które dotyczą tej nieruchomości. Jeśli w tych działach księga wpisów nie posiada, albo są one wykreślone, to znak, że nieruchomość nie jest obciążona. Pracownicy sądu pomogą odczytać z księgi potrzebne nam informacje. Wgląd do ksiąg wieczystych nie jest jak dotychczas płatny. Musimy też dowiedzieć się na jakie media (sieć kanalizacji, wodociągowa, gazowa, ciepłownicza, telefoniczna) możemy liczyć, albo od właściciela, sąsiadów, albo sami - czy jest w ulicy to, co nam będzie potrzebne, skąd można przeciągnąć prąd. Jeśli w terenie nie ma u kogo zdobyć takich informacji, a właściciel sam dobrze nie wie jak wygląda sprawa uzbrojenia terenu, czyli wyposażenia go w media, to najlepiej w tym celu udać się do ośrodka dokumentacji geodezyjno-kartograficznej (przy starostwie powiatowym) i poprosić o sprawdzenie tego na mapie zasadniczej, podając numer działki lub/i adres nieruchomości. Są tam mapy zawierające wszystkie urządzenia i przewody, także podziemne, słupy elektryczne i telefoniczne.